Αγοραπωλησίες ακινήτων στην Κατοχή και ο Νόμος 1323/1949


Τμήματα Πιστοποιητικού έτους 1950, βάσει του Α.Ν. 1323/1949

Ένα Πιστοποιητικό του έτους 1950 (βάσει του Αναγκαστικού Νόμου 1323/1949) υπήρξε η αφορμή για μια έρευνα περί των αγοραπωλησιών ακινήτων επί Κατοχής κατά το χρονικό διάστημα από 27/4/1941 έως 14/10/1944. Μια έρευνα που επεκτάθηκε σε γεγονότα χρονικής περιόδου 10 ετών (από το Νοέμβριο του έτους 1941 έως τον Ιούλιο του έτους 1951).

Από το Νοέμβριο του έτους 1941 η Ελλάδα πλήρωνε έξοδα Κατοχής.
Τα υπέρογκα έξοδα που υποτίθεται ότι όφειλε η Ελλάδα προς τους κατακτητές υπήρξαν τα υψηλότερα κατά κεφαλήν της κατεχόμενης Ευρώπης, φτάνοντας στο 113,7% του Εθνικού Εισοδήματος της χώρας.
Λόγω του πληθωρισμού και της πλήρης νομισματικής απορρύθμισης εμφανίστηκε και εξαπλώθηκε η "μαύρη" αγορά.

Στα μεγάλα αστικά κέντρα και στα νησιά υπήρχε σοβαρό πρόβλημα υποσιτισμού και ασθενειών ως αποτέλεσμα της οικονομικής ανέχειας.

Ακολούθησε ένας φοβερός χειμώνας (1941-1942) που έμεινε χαραγμένος στη μνήμη όλων εκείνων που επέζησαν. Λόγω του υποσιτισμού (κυρίως οι γυναίκες και τα παιδιά), είχαν πλέον εξασθενημένο οργανισμό και παρουσίαζαν σοβαρά προβλήματα (πνευμονία, φυματίωση, ψυχασθένειες κλπ.)
Δείτε ενδεικτικά ένα βίντεο στο youtube με θέμα:


Από τους μήνες Νοέμβριο-Δεκέμβριο του έτους 1941 έως τον Απρίλιο του έτους 1942, εξαιτίας τ
ης οικονομικής ανέχειας, της πείνας και των ασθενειών, χιλιάδες ακίνητα είχαν πουληθεί σε εξευτελιστικές τιμές. Σύμφωνα με κάποιους υπολογισμούς τα α
στικά ακίνητα είχαν μεταβιβαστεί στο 1/14 και τα αγροτικά ακίνητα στο 1/20 της πραγματικής τους αξίας. Τελικά κ
ατά το χρονικό διάστημα από 27/4/1941 έως 14/10/1944, δηλ. την περίοδο της Κατοχής στην Ελλάδα, απεβίωσαν περίπου 300.000 άνθρωποι και ξεπουλήθηκαν περίπου 350.000 ακίνητα.

Τόσο οι Σύμμαχοι, όσο και οι εξόριστες Κυβερνήσεις είχαν διακηρύξει επανειλημμένα, κατά τη διάρκεια του πολέμου, ότι οι αλλαγές ιδιοκτησιών στις κατεχόμενες από τον Άξονα χώρες θα θεωρηθούν ως άκυρες μετά τη νίκη.

Τον Οκτώβριο του έτους 1944 με την απελευθέρωση της Ελλάδας, η Κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας στην Αθήνα είχε δώσει υποσχέσεις για άρση των αδικιών της Κατοχής.

Την 29η Μαρτίου του έτους 1946 από την Κυβέρνηση Θεμιστοκλή Σοφούλη (παραμονή των εκλογών), με τη Συντακτική Πράξη 114/1946 "Περί της τύχης των κατά τη διάρκειαν της εχθρικής Κατοχής πωλήσεων ακινήτων" ακυρώνονταν οι κατοχικές αγοραπωλησίες των μικροϊδιοκτησιών κι απαγορεύθηκε προσωρινά κάθε πράξη σχετική με τα υπόλοιπα, μέχρι την οριστική ρύθμιση του ζητήματος. 

Όμως την 31η Μαρτίου του έτους 1946 ξεκίνησε ο εμφύλιος πόλεμος.

Την 16η Αυγούστου του έτους 1946 από την "Πανελλήνια Ομοσπονδία Πωλησάντων ακίνητα επί Κατοχής" κατατέθηκε  "Υπόμνημα περί ακυρώσεως των αγοραπωλησιών ακινήτων επί Κατοχής" στο οποίο υπήρχαν αναλυτικά στοιχεία για τις αγοραπωλησίες επί Κατοχής.


Το έτος 1947 από την "Πανελλήνια Ομοσπονδία Αγοραστών Ακινήτων 1941-1944" κατατέθηκε σχέδιο ψηφίσματος ζητώντας την ακύρωση της Συντακτικής Πράξης 114/1946 ως αντισυνταγματικής.

Τον Ιούλιο του έτους 1947  η "Πανελλήνια Ομοσπονδία Πωλησάντων ακίνητα επί Κατοχής" απάντησε με δύο νομικά κείμενα:
- "Παρατηρήσεις επί του κατατεθέντος εις την Βουλήν Σχεδίου Ψηφίσματος περί ακυρώσεως της υπ’ αριθμ. 114/1946 Συντακτικής Πράξεως και της τύχης των επί Κατοχής γενομένων αγοραπωλησιών ακινήτων"
- "Σχέδιο ψηφίσματος περί της τύχης των επί εχθρικής Κατοχής γενομένων πωλήσεων ακινήτων. Μετά εισηγητικής εκθέσεως"

Την 25η Νοεμβρίου του έτους 1949 ψηφίστηκε από την Κυβέρνηση Αλέξανδρου Διομήδη ο Αναγκαστικός Νόμος 1323/1949 "Περί των επί Κατοχής συναφθεισών αγοραπωλησιών ακινήτων". 


Ορίστηκε προθεσμία 6 μηνών για την κατάθεση αιτήσεων ακυρώσεως αγοραπωλησιών. Ξεκίνησε δικαστικός αγώνας.

Την 16η Μαΐου του έτους 1950 δημοσιεύθηκε η Απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου. Ο Αναγκαστικός Νόμος 1323/1949 και η Συντακτική Πράξη 114/1946 είχαν κριθεί ότι ήταν σύμφωνα με το Σύνταγμα.

Έως την 25η Μαΐου του έτους 1950 είχαν κατατεθεί 74.548 αιτήσεις ακύρωσης αγοραπωλησιών επί Κατοχής.

Οι πωλητές των μικρών και μεσαίων ακινήτων (αξίας κάτω από 750.000 δρχ, προπολεμικά) είχαν το δικαίωμα να διεκδικήσουν δικαστικώς την ακύρωση της αγοραπωλησίας.
Κάθε πωλητής ήταν υποχρεωμένος να αποδείξει στο δικαστήριο ότι δεν είχε καμία αξιόλογη περιουσία και επιπλέον έπρεπε να επιστρέψει στον αγοραστή τα χρήματα που είχε λάβει εντόκως με επιτόκιο 6% σε τέσσερις δόσεις. Στη περίπτωση που ο πωλητής καθυστερούσε  δύο δόσεις, τότε ο αγοραστής είχε το δικαίωμα να ζητήσει την κατοχύρωση του ακινήτου στο όνομά του. 
Στη πράξη ήταν αδύνατο να καταβληθούν αυτά τα χρήματα από την πλειονότητα των  πωλητών, αφού είχαν ήδη χάσει τις περιουσίες τους
Επιπλέον, κάθε πωλητής είχε το δικαίωμα να ζητήσει δικαστικώς ως συμπλήρωμα των χρημάτων που είχε λάβει στη περίοδο της Κατοχής το 75% της διαφοράς μεταξύ της κατοχικής τιμής και της τιμής που είχαν τα ακίνητα κατά το τελευταίο τρίμηνο πριν από τη δημοσίευση του Νόμου. 
Επειδή η τιμή των ακινήτων ήταν κατά 2/3 μικρότερη στη φάση του διακανονισμού, το συμπλήρωμα των χρημάτων που μπορούσαν να πάρουν οι πωλητές δεν αναλογούσε στο πραγματικό ύψος της αξίας των ακινήτων.  
Ως προς τα αγροτικά ακίνητα διαβάζουμε σε απόσπασμα δικαστικής απόφασης τα εξής:

Απόσπασμα Δικαστικής Απόφασης

Τέλος οι πωλητές είχαν δικαίωμα να συμβιβαστούν εξωδικαστικά, 
κατά το χρονικό διάστημα ενός έτους από τη δημοσίευση του Αναγκαστικού Νόμου 1323/1949 και μέχρι να έφτανε η υπόθεση τους στο ακροατήριο του δικαστηρίου.

Την 29η Μαΐου του έτους 1951 ανακοινώθηκε από το υπουργείο Δικαιοσύνης ότι οι περισσότερες εκ των σχετικών αιτήσεων ακυρώσεως αγοραπωλησιών κατέληγαν σε συμβιβασμό.

Έως τον Ιούλιο του έτους 1951 εκδικάσθηκαν και οι τελευταίες αιτήσεις ακύρωσης αγοραπωλησιών επί Κατοχής.

Μ' αυτό το τρόπο θεωρήθηκε πως διευθετήθηκαν οι αδικίες περί των αγοραπωλησιών επί Κατοχής και το θέμα έκλεισε οριστικά.

Σημειώσεις Πηνελόπης Τούτση:
Το έτος 2014 δημοσιεύθηκε στο youtube, (από σχολική εορτή της 28ης Οκτωβρίου του έτους 2013 στο 1ο ΕΠΑΛ  Σαλαμίνας), το  βίντεο με θέμα: "Οδοιπορικό στη Σαλαμίνα της Κατοχής και της Αντίστασης - YouTube".


Τότε σ' αυτό το βίντεο, ο Σταύρος Τούτσης του Αργυρίου, {θείος μου και αδελφός του Φιλίππου Τούτση του Αργυρίου → δείτε: Φίλιππος Αργυρίου Τούτσης (Δημοσιεύματα & Έγγραφα) | Salamina Press }, προφανώς λόγω του προχωρημένου της ηλικίας του, είχε παραλείψει (μεταξύ άλλων) να αναφερθεί σε αγοραπωλησίες ακινήτων κατά την διάρκεια της Κατοχής.
Πιστοποιητικό βάσει του Αναγκαστικού Νόμου 1323/1949, είχε εκδοθεί το έτος 1950 για τον πατέρα του (και παππού μου) Αργύριο Τούτση του Γεωργίου.

. . .
. . .
Τμήματα Πιστοποιητικού βάσει του Α.Ν. 1323/1949 (Σεπτέμβριος 1950)

Περαιτέρω, ενδεικτικά όπως διαβάζουμε σε συμβολαιογραφικό έγγραφο με ημερομηνία 9 Απριλίου 1942η Καλλιόπη χήρα Ιωάννη Τούτση και η κόρη του Ελένη, ως κληρονόμοι του Ιωάννη Τούτση του Γεωργίου, (ήδη αποβιώσαντος κατά το έτος 1940), δυνάμει του υπ' αριθ. 22500/9-4-1942 συμβολαίου του Συμβολαιογράφου Σαλαμίνας Κυριάκου Μ. Μπόγρη πούλησαν τα κληρονομικά δικαιώματά τους επί των κάτωθι ακινήτων:
1) αγρού 50 στρεμμάτων στη θέση "Ντοροτό" με 40 ελαιόδεντρα & συνεχόμενης αμπέλου 4 στρεμμάτων,
2) αγρού 6 στρεμμάτων στη θέση "Ντοροτό", 
3) αγρού 3 στρεμμάτων στη θέση "Ντοροτό", 
4) αγρού 3 στρεμμάτων στη θέση "Ψιλή Άμμος", 
5αγρού 20 στρεμμάτων στη θέση "Ξένο" & συνεχόμενης αμπέλου 4 στρεμμάτων και του συνεχομένου προς Νότο μέχρι της κορυφής του βουνού πευκώνος,
6) αγρού 1 στρέμματος στη θέση " Ζωοδόχος Πηγή",
7) αγρού 2 στρεμμάτων στη θέση "Αγ. Παρασκευή" και 
8)οικίας μετά του οικοπέδου και λοιπής περιοχής της, εντός της κωμοπόλεως Σαλαμίνος και κατά την ενορία του Αγίου Μηνά μεθ' όλων των οικοδομών της και παρακολουθημάτων της 

Τμήματα Συμβολαίου Αγοραπωλησίας ακινήτων επί Κατοχής (Απρίλιος 1942)

Δημοφιλείς αναρτήσεις